Author: jugal kishor

આપણાં લખાણોમાંની ભૂલો અંગે એક વધુ પ્રયત્ન

છેલ્લાં દસેક વરસથી જુદા જુદા બ્લૉગ પર જુદી જુદી પ્રવૃત્તિઓ અને જુદાં જુદાં લખાણો દ્વારા ભાષાસુધાર ઉપરાંત છંદ, સાહિત્યસ્વરૂપો, જોડણી અને વાક્યરચના વગેરે બાબતે ઘણા પ્રયત્નો કર્યા છે. આમાંની કેટલીક પ્રવૃત્તિઓએ સારાં પરિણામો આપ્યાં પણ છે. અનેક લેખકોએ આ પ્રવૃત્તિઓ…

સરયૂ પરીખની એક રચના

હવે ના અધૂરી નીલ સરિતાનાં ખળખળતાં નીર, લોઢ  ઊમટે  ને ઓસરે  અધીર. ચહું  ભીંજાઉં,  રહી  તોય  કોરી, જરી પગને  ઝબોળી પાછી ફરી.   પહેલી પ્રીતનો  ઝીણેરો  ઉજાસ, કિરણ કમનીય કામિની ઉલ્લાસ. ઝૂકી ઝાકળ  ઝીલીને હસી જરી, કળી ખીલી ન ખીલી…

શિક્ષક અને વિવેચક

શિક્ષકનું કાર્ય માટલાને આકાર આપતા પેલા પ્રજાપતિ જેવું છે. તે બહારથી ટપલાં મારે છે પણ અંદર બીજા હાથે ટેકો પણ આપે છે. શિક્ષક ભૂલો બતાવવાની સાથે સાથે તે ભૂલ ફરી ન થાય તે પણ સમજાવે છે પરંતુ શિક્ષકનું એથીય અગત્યનું…

આત્મવંચનાનું ગીત !!

વ્યસ્ત છું     વ્યસ્ત છું. કાચબીય અલસતાથી ગ્રસ્ત છું………વ્યસ્ત છું.   યુગોથી ખરચતો રહ્યો ક્ષણો, ‘બેંગ’ના સમેથી એકઠા કરી રહ્યો અણુકણો, કામઢો છું હા, અહો, ઘણો; ને…એષણા–પરસ્ત છું…………………વ્યસ્ત છું   ઉંઘમાં અનંતતા અનુભવી રહું, જાગતાં સ્વકીયતા લવી રહું, જાતની પરખ…

ગીતોમાં પ્રાસયોજના

ગીતો એ આમ તો સાંભળવાનો વીષય છે. (ઉમાશંકરભાઈએ તો “કવિતા કાનની કલા” કહી છે. ) એટલે ગીતોમાં પ્રાસની યોજના બહુ જરુરી ગણાય તે સહજ છે. આ પ્રાસને કારણે ગીતોને યાદ રાખવાનું પણ સહેલું બની જાય છે ! ગીતોમાં ગઈકાલે આપણ…

‘ગીત’ અંગે કેટલીક વાતો

“ગીત કાંઈ અમથું અમથું ના ગવાય !” “ગીત મેં તો ગોત્યું ગોત્યું ને ક્યાંય ના જડ્યું…..” ‘ગીત’ શબ્દ પર પણ કેટકેટલાં ગીતો રચાયાં હશે ! એવું આ ગીત ગુજરાતીમાં બહુ જાણીતું ઉર્મીકાવ્યનું સ્વરુપ છે. મધ્યકાળમાં ભજન, ગરબી, પદ, વગેરે નામે…

અબળાનું વસ્ત્ર

અબળાનું વસ્ત્ર**   દરુપદી દોડે રે બજારમાં ! દીશાયું પ્હેરીને+ દોડે એકલી, બધાં જોવે તમાશો ‘સહકાર’માં !………દરુપદી૦   હજ્જાર હાથીનાં બળુકાં બાવડાં,               ખેંચે કાચા સુતરના રે તાર; કીડીને માથે રે કટક આવડાં !               એનો ક્યાં રે ગીયો કીરતાર…

“આજની પોઝિટિવ સ્ટોરી”માં રામજીભાઈ પટેલ

૫૩ વર્ષથી ગુજરાતી ભાષાની શુદ્ધિ માટે અનેક પડકારોનો સામનો કરીને આજે પણ મક્કમતાથી લડત આપતા ૮૧ વર્ષના રામજીભાઈ પટેલ.      આમ તો અંગ્રેજી ભાષાના પ્રચંડ વાવાઝોડા સામે બીજી ભાષાઓની જેમ ગુજરાતી ભાષા પણ હાંફી રહી છે. અલબત્ત, ગુજરાતી ભાષાની…

તર્ક દ્વારા વીચારપરીવર્તન

                                    વીદ્રોહીઓ માનવસમાજને મળેલી મહામુલી ભેટ છે. અલબત્ત, દરેક વીદ્રોહી ક્રાંતીકાર નથી હોતો. ક્રાંતીકાર સમગ્ર સામાજીક–આર્થીક–રાજકીય વ્યવસ્થાના ઢાંચામાં ધરમુળથી પરીવર્તન ચાહે છે, નવનીર્માણ કરવા માગે છે. વીદ્રોહીનું શસ્ત્ર કલમ છે, ક્રાંતીકારી બંદુક પણ ઉઠાવે. ક્રાંતીકારી વ્યવસ્થાપરીવર્તન માટે બળપ્રયોગ…

શ્રમીકનું કાવ્ય – ૧

એક ખેડુ’ની એકોક્તી.  આભે બેઠું કોણ મોકલે ધરતી ઉપર પાણી; અમને કોણ આટલું હેત પીરસે ?!  ઉનાળામાં પડ્યો કેટલો તાપ; હવે આ પાણી ! બેનો કેવો કીધો મેળ મઝાનો !   આભેથી આ ઘડીક વરસે આગ, ઘડીકમાં અમરત !! એનો કોણ…